Al voor 8,8 miljoen euro medische schadevergoedingen gerecupereerd
Solidaris recupereerde sinds begin 2025 voor zijn leden al een totaal van 8,8 miljoen euro aan
medische schadevergoedingen. Ruim 5,6 miljoen daarvan verkregen onze leden via het Fonds voor
de Medische Ongevallen (FMO). Toch is het bekomen van een schadevergoeding bij een medisch
ongeval niet vanzelfsprekend. “We willen onze leden hierin ondersteunen”, zegt Paul Callewaert,
algemeen secretaris Solidaris. “Medische ongevallen zijn altijd mogelijk, maar slachtoffers mogen
niet in de kou blijven staan.”
Begin 2025 telden we bij Solidaris 175 openstaande juridische dossiers over vermeende medische
fouten en ongevallen. Vorig jaar kwamen er daar nog eens 57 bij. Voor deze in totaal 232 dossiers
recupereerden we sinds begin vorig jaar voor onze leden 8,8 miljoen euro aan schadevergoedingen.
Diverse procedures bij medische ongevallen
Bij een medische fout of een medisch ongeval kan een patiënt een schadevergoeding bekomen. Dat
kan met een minnelijke schikking, via een vergoeding van het Fonds voor de Medische Ongevallen
(FMO) of na een juridische procedure Medische Fout bij de rechtbanken. (*)
Bij Solidaris zetten we nadrukkelijk in op het ondersteunen van onze leden bij de diverse procedures
die na een medisch ongeval of een medische fout mogelijk zijn. Bij het opstarten van een dossier,
vragen we eerst advies aan onze adviserend artsen. Als zij groen licht geven, bekijken wij welke
verdere juridische stappen mogelijk en opportuun zijn. Onze specialisten gaan na of er sprake is van
aansprakelijkheid, dan wel dat het toch gaat om complicaties bij een ingreep.
68 van de 232 dossiers konden we intussen afronden met een positief resultaat voor de patiënt. In 23
dossiers gebeurde dat via een minnelijke schikking.
Er staan nog 35 dossiers open bij het FMO, in 26 dossiers achten we een minnelijke regeling mogelijk
en in 103 gevallen wachten we op een uitspraak van de rechtbank over de medische fout.
Van de 57 nieuwe dossiers die er vorig jaar bijkwamen dienden we in 7 gevallen een aanvraag bij het
Fonds voor de Medische Ongevallen (FMO) in. Voor 24 dossiers was er aan de gestelde voorwaarden
voor een kwalificatie medische fout of medisch ongeval niet voldaan.
Grote verschillen tussen medische disciplines
Op basis van de afgeronde en lopende dossiers zien we een aantal tendensen in de aard van de
klachten. Het achterblijven van materiaal of kompressen na operaties is een klassieker. Daarnaast ontvangen we veel dossiers over complicaties bij ingrepen met knie- en heupprothesen en over
problemen bij rugchirurgie.
Bepaalde medische disciplines zijn ook vaker betrokken bij medische fouten dan andere specialismen.
In de top-3 staat orthopedie bovenaan, gevolgd door gynaecologie en anesthesie.
Opvallend is het lage aantal dossiers bij psychiaters, pediaters en vooral huisartsen. Ook opmerkelijk
vinden we dat universitaire ziekenhuizen relatief weinig voorkomen in de dossiers.
Snellere afhandeling, maar hoge drempel blijft
De jongste jaren zien we wel dat het FMO een duidelijke inhaalbeweging heeft gemaakt: de
beoordeling van dossiers verloopt aanzienlijk sneller dan voorheen. Toch blijft de drempel naar een vergoeding hoog. Enkel uiterst zware complicaties komen in aanmerking voor een vergoeding. En de criteria zijn streng: zo zien we zelden vergoedingen voor infecties door ziekenhuisbacteriën.
Paul Callewaert: “We vragen nadrukkelijk aandacht voor een billijke, correcte en redelijke termijn
bij de behandeling van dossiers. Zowel bij het FMO als bij de rechtbanken is dat nodig. Slachtoffers
ervaren lange wachttijden en onduidelijke procedures als een zware emotionele belasting.”
Communicatie blijkt cruciaal
Uit nationale en internationale studies blijkt dat gebrekkige communicatie tussen zorgverlener en
patiënt een van de belangrijkste oorzaken is van klachten en aansprakelijkheidsprocedures. In België
zou betere communicatie van zorgverleners naar schatting 40% van de gerechtelijke procedures kunnen
vermijden.
Zowel voor als na een medische ingreep is informatie belangrijk. Als bij een ingreep 1 op de 10
patiënten bijvoorbeeld een bepaald complicatierisico loopt, moet een zorgverlener dat concreet en
begrijpelijk uitleggen. Patiënten hebben recht op informatie over risico’s, mogelijke alternatieven en
de gevolgen wanneer een behandeling niet wordt uitgevoerd. Dat is zo bepaald in de Wet van 22
augustus 2002 over de rechten van de patiënt. Het past ook in de principes van informed consent en
shared decision‑making, waarbij patiënten actief betrokken worden bij de keuzes in hun behandeling.
Heldere communicatie na een incident kan misverstanden en escalaties vermijden. Wij merken in onze
dossiers dat veel patiënten vooral op zoek zijn naar erkenning en duidelijkheid.
“We erkennen dat medische incidenten ook voor zorgverleners ingrijpend zijn”, zegt dokter Bart
Demyttenaere, directeur Beleid en Studies bij Solidaris. “Werken aan open communicatie en een
betere ondersteuning is volgens ons essentieel om escalatie, defensieve geneeskunde en langdurige
procedures te vermijden.”
(*) Voorwaardenkader medische fout en medisch ongeval
Medische fout:
- Er moet een fout bewezen worden
- Er moet schade aangetoond worden
- Er moet een uniek (= enig) oorzakelijk verband tussen schade en fout aangetoond worden. De
bewijslast ligt volledig bij de patiënt.
Medisch ongeval:
- Gevolg van een verstrekking van gezondheidszorg
- Geen aansprakelijkheid
- Geen gevolg van toestand van de patiënt
- Abnormale schade (uiterst zeldzame complicatie)
Lees hier het persbericht als PDF
Perscontact
Katrien De Weirdt | Woordvoerster Solidaris
Roeland Byl | Stafmedewerker pers
T 02 515 05 12 | G 0470 27 58 79 | E pers@solidaris.b